کتاب تاریخ اسلام 2 یازدهم | پایه یازدهم رشته علوم و معارف اسلامی

📘 کتاب تاریخ اسلام ۲ پایه یازدهم | رشته علوم و معارف اسلامی

👩‍🏫 سخنی با دبیران ارجمند

کتاب «تاریخ اسلام ۲» که ادامه مباحث کتاب «تاریخ اسلام ۱» است، در سه بخش اصلی تنظیم شده است.
بخش نخست به بررسی سیره و ابعاد زندگی پیشوایان معصوم از دوران امام صادق(ع) تا پایان غیبت صغری اختصاص دارد.
بخش دوم کتاب به منابع تاریخ اسلام و ایران و نیز تاریخ ایران از آغاز تمدن اسلامی تا پایان دوره مغول–تیموری می‌پردازد.
بخش سوم نیز به موضوع مهم فرهنگ و تمدن اسلامی اختصاص دارد.

مطالب کتاب در محورهای زیر ارائه شده است:

• رخدادهای سیاسی، اجتماعی و فرهنگی دوران زندگی ائمه(ع)
• جریان‌های فکری و موضع اهل‌بیت(ع) در برابر آن‌ها
• فعالیت‌های علمی و فرهنگی امامان معصوم(ع)
• چگونگی عملکرد ائمه(ع) در شرایط مختلف تاریخی
• تاریخ ایران در آغاز تمدن اسلامی
• تحولات ایران از غزنویان تا پایان عصر مغول–تیموری
• دوره‌های شکل‌گیری، شکوفایی، رکود و خیزش دوباره فرهنگ اسلامی پس از انقلاب اسلامی

📌 نکات مهم برای آموزش این کتاب

1. به دلیل تخصصی بودن مباحث، ضروری است دبیران کتاب، دانش‌آموخته رشته‌های تاریخ، تاریخ اسلام و تاریخ تشیع باشند.
2. محتوای کتاب شامل مهم‌ترین نکات مربوط به سیره ائمه(ع) است.
   توصیه می‌شود دبیران محترم با استفاده از منابع تکمیلی ذکرشده در پایان کتاب، نیاز علمی دانش‌آموزان را به‌خوبی پاسخ دهند.
3. آموزش تاریخ صرفاً انتقال اطلاعات نیست؛
   هدف اصلی، ایجاد انگیزه برای مطالعه و پژوهش تاریخی و پس از آن عبرت‌آموزی و تحلیل تحولات است.
4. برای رسیدن به این هدف، استفاده از روش‌های فعال و مشارکتی ضروری است.
   سخنرانی صرف و تبدیل کتاب به مجموعه پرسش و پاسخ، کارایی لازم را ندارد.
   تشویق دانش‌آموزان به مباحثه، پرسشگری و تحلیل مستدل روش اصلی آموزش این درس است.
5. محتوای کتاب به صورت سیر پیوسته تاریخی تنظیم شده است؛
   بنابراین درس‌ها را در قالب روندها و روابط علّی–معلولی تدریس کنید، نه مجموعه‌ای از رویدادهای منفصل.
6. در تدریس مباحث مربوط به ائمه(ع)، باید بیش از رویدادها، به ریشه‌ها، زمینه‌ها و پیامدها توجه شود.
7. برخی مطالب در قالب «یک توضیح»، «بیشتر بدانید»، «فکر کنیم و پاسخ دهیم»، «بحث و گفت‌وگو» و… آمده است.
   این بخش‌ها همانند سایر محتوای کتاب ارزش آموزشی دارند و باید در فرآیند تدریس مورد توجه قرار گیرند؛
   فقط در ارزشیابی نوبت اول و پایانی از آن‌ها سؤال طرح نمی‌شود.
8. نمودارها، خط زمان، تصاویر و نقشه‌های کتاب جهت توضیح بیشتر آمده‌اند و در ارزشیابی مستقیم وارد نمی‌شوند؛
   اما مطالعه و توجه به آن‌ها به فهم بهتر مطالب کمک می‌کند.
9. پرسش‌های نمونه پایان درس تنها بخشی از محتوای درس را پوشش می‌دهد؛
   بنابراین ارزشیابی نباید به این سؤالات محدود شود.
10. در تمام انواع ارزشیابی (مستمر و پایانی)، بر علت‌ها، زمینه‌ها، هدف‌ها، پیامدها و نتایج تأکید شود، نه بر حفظ اسامی و تاریخ‌ها.

نویسندگان کتاب و گروه برنامه‌ریزی تاریخ دفتر تألیف، از طریق «رمزینه نظرسنجی کتاب درسی» پذیرای دیدگاه‌ها و پیشنهادهای شما هستند.

👨‍🎓 سخنی با دانش‌آموزان عزیز

کتاب «تاریخ اسلام ۲» ادامه مباحث سال گذشته است و سه بخش اصلی دارد:

• زندگی و سیره پیشوایان معصوم(ع) از دوران امام صادق(ع) تا پایان غیبت صغری
• منابع تاریخ اسلام و تاریخ ایران از آغاز اسلام تا دوره مغول–تیموری
• فرهنگ و تمدن اسلامی

به دلیل گستردگی رویدادهای تاریخی در این دوره، تنها مهم‌ترین تحولات و فعالیت‌های امامان معصوم بررسی شده است.
پیشنهاد می‌شود با راهنمایی دبیر خود و با استفاده از منابع پایانی کتاب، مطالعه و تحقیق بیشتر داشته باشید.

هدف درس تاریخ، فقط حفظ کردن اسامی و تاریخ‌ها نیست؛
بلکه شناخت روندها و فهم تحولات تاریخی است.
برای همین در متن درس‌ها بخش‌هایی مانند:

• فعالیت
• جست‌وجو
• بحث و گفت‌وگو
• کاوش خارج از کلاس
• استنباط تاریخی
• فکر کنید و پاسخ دهید

گنجانده شده تا شما را به تفکر، تحلیل و دقت تاریخی دعوت کند.

همچنین بخش‌هایی با عنوان «یک توضیح»، «بیشتر بدانید» و «برای مطالعه» همانند سایر محتوای کتاب ارزشمندند،
اما در ارزشیابی نوبت اول و پایانی از آن‌ها سؤال طرح نمی‌شود.

نقشه‌ها، نمودارها، جدول‌ها و تصاویر کتاب بخش مهمی از آموزش این درس هستند؛
پس با دقت آن‌ها را مطالعه کنید.

پیشنهادها و انتقادهای شما از طریق «رمزینه نظرسنجی» پذیرفته می‌شود.

گروه حکمت و معارف اسلامی دفتر تألیف
کتاب‌های درسی عمومی و متوسطه نظری